Nguyên tắc phân chia dự án thành các gói thầu đã được quy định khá rõ trong Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 và trong các văn bản quy phạm pháp luật như Nghị định số 63/2014/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu, Thông tư số 10/2015/TT-BKHĐT quy định chi tiết về kế hoạch lựa chọn nhà thầu.
Luật đã có, nhưng vấn đề là có thực thi đúng Luật hay không lại là chuyện khác. Chung quy lại vẫn là yếu tố con người, yếu tố thực thi”
Cụ thể căn cứ phân chia gói thầu phù hợp quy định: Tại Điểm c Khoản 3 Điều 4 của Thông tư số 10/2015/TT-BKHĐT quy định: Phần công việc thuộc kế hoạch lựa chọn nhà thầu phải ghi rõ số lượng gói thầu và nội dung của từng gói thầu, trong đó bao gồm nội dung quy định tại Điều 5 và giải trình các nội dung đó. Trong phần này, phải nêu rõ cơ sở của việc chia dự án thành các gói thầu. Nghiêm cấm việc chia dự án thành các gói thầu trái với quy định của Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 nhằm mục đích chỉ định thầu hoặc hạn chế sự tham gia của các nhà thầu. Riêng đối với gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi và loại hợp đồng trọn gói không phải giải trình lý do áp dụng.
Tại Điểm b Khoản 3 Điều 6 Thông tư số 10/2015/TT-BKHĐT quy định rất rõ việc phân chia dự án thành các gói thầu phải căn cứ theo tính chất kỹ thuật, trình tự thực hiện, tính đồng bộ của dự án và sự hợp lý về quy mô gói thầu.
Đặc biệt, Điểm h Khoản 4 Điều 5 của Thông tư số 10/2015/TT-BKHĐT quy định: “Nghiêm cấm việc áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu không phải là hình thức đấu thầu rộng rãi khi không đủ điều kiện theo quy định của Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13”.
Ông Lê Văn Tăng, nguyên Cục trưởng Cục Quản lý đấu thầu, Bộ KH&ĐT nhấn mạnh, việc phân chia dự án thành các gói thầu là cả một nghệ thuật, đòi hỏi người thực hiện phải có đủ cả tâm và tầm.
Hai chữ “tâm” và “tầm” trong nhận định này có thể hiểu, cần đủ “tâm” để không tư lợi, để khách quan khi phân chia dự án hướng đến mục đích chung là đem lại hiệu quả cao nhất cho công tác lựa chọn nhà thầu và hiệu quả kinh tế của dự án. Nhưng như vậy chưa đủ, cần cả “tầm” để phân chia sao cho hợp lý nhất, không quá lớn không quá nhỏ, đảm bảo tính đồng bộ trong thực hiện dự án, tăng cường tính cạnh tranh trong đấu thầu. Đặc biệt là người phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu rất cần đủ tầm để phê duyệt đúng, để chặn cái sai ngay từ đầu, chứ không “gật đầu bừa”.
Tình huống trong quá trình Lập KHLCNT