Nghị định 85/CP (Điều 11, khoản 2, Điểm a) quy định đối với các gí thầu có giá trị trong hạn mức chỉ định thầu hoặc do yêu cầu đặc biệt khác áo dụng hình thức chỉ định thầu theo quy định tại khoản 4 Điều 2 của Luật sử đổi, khoản 1 và khoản 2 Điều 40 Nghị định này còn phải đảm bảo việc chỉ định thầu hiệu quả hơn so với đấu thầu rộng rãi bằng cách lượng hóa tính hiệu quả các yếu tố về kinh tế - xã hội và các yếu tố khác.

Trong quá trình thực hiện công tác lập, thẩm định kế hoạch đấu thầu, các CĐT và đơn vị có liên quan còn “lúng túng” trong việc thực hiện lượng hóa tính hiệu quả các yếu tố về kinh tế - xã hội và các yếu tố khác.

Hỏi:  Việc lượng hóa và tính hiệu quả về kinh tế - xã hội và các yếu tố khác được cụ thể hóa như thế nào?

Trả lời:

Hình thức chỉ định thầu được áp dụng đối với gói thầu trong trường hợp có đủ các điều kiện sau: (1) Thuộc trường hợp được áp dụng hình thức chỉ định thầu theo quy định tại tài khoản 1 Điều 2 Luật sửa đổi, Điều 101 Luật Xây dựng, và khoản 2 Điều 40 Nghị định 85/CP; (2) Đáp ứng điều kiện áp dụng chỉ định thầu quy định thầu tại khoản 3 Điều 40 Nghị định 85/CP.

 Nghị đinh 85/CP (Điều 11 khoản 2 điểm a) quy định đối với các gói thầu không áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, trong văn bản trình KHĐT,CĐT phải nêu rõ lý do áp dụng hình thức lựa chọn khác. Đặc biệt đối với gói thầu đáp ứng đầy đủ 2 điều kiện để áp dụng hình thức chỉ định thầu nêu trên, CĐT phải đảm bảo việc chỉ định thầu hiệu quả hơn so với đấu thầu rộng rãi bằng cách lượng hóa tính hiệu quả các yếu tố về kinh tế - xã hội và các yếu tố khác.

Theo quy định nêu trên, đấu thầu rộng rãi là hình thức luôn được khuyến khích áp dụng đối với tất cả các gói thầu nhằm mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cho CĐT, đảm bảo tính công bằng, cạnh tranh đối với các nhà thầu. Do đó, khi không áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, CĐT phải nêu rõ lý do áp dụng hình thức lựa chọn khác để đản bảo rằng hình thức áp dụng này đều mang lại hiệu quả cho chủ đầu tư. Theo đó, đối với gói thầu thuộc diện có thể áp dụng hình thức chỉ định thầu, theo quy định nói trên, CĐT phải giải trình trong KHĐT về tính hiệu quả của chỉ định thầu so với đấu thầu rộng rãi bằng cách lượng hóa tính hiệu quả của các yếu tố về kinh tế - xã hội và các yếu tố khác. Việc lượng hóa tính hiệu quả của các yếu tố nói trên cần căn cứ theo điều kiện và tính chất cụ thể của gói thầu. Theo đó, khi xác định tính hiệu quả á dụng hình thức chỉ định thầu cần lưu ý những nội dung sau:

(1) Các yếu tố về mặt kinh tế: Giải trình về thời gian lựa chọn nhà thầu có thể rút ngắn được bao nhiêu để từ đó xác định lợi ích mang lại có thể quy đổi thành tiền, chẳng hạn như thời gian công trình được đưa vào sử dụng sớm hơ sẽ mang lại lợi nhuận sớm hơn là bao nhiêu và có cao hơn so với mức tiết kiệm dự kiến đạt được nếu đâu thầu hay không ?

(2) Các yếu tố về mặt xã hội : giải trình tác động về mặt xã hôi mang lại do công trình được hoang thành sớm hơn là gì?, Mức độ thúc đẩy các hoạt đọng khác phát triển, giải quyết việc làm cho người lao động, tăng cường an sinh xã hội như thế nào?....

(3) Các yếu tố khác: giải trình về khả năng đáp ứng nhu cầu cấp bách của dự án hoặc các yếu tố đặc thù của dự án….

Tóm lại, căn cứ tính chất và tình hình thực tiễn đối với từng gói thầu mà CĐT đề nghị áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu cho phù hợp và giải trình rõ trong văn bản KHĐT (lượng hóa tính hiệu quả). Trường hợp người có thẩm quyền thấy rằng việc giải trình về tính hiệu quả của gói thầu đề nghị áp dụng hình thức chỉ định thầu không khả thi, không thuyết phục được thì quyết định áp dụng hình thức lựa chọn nhà thầu phù hợp nhằm đảm bảo mục tiêu của công tác đấu thầu. Văn bản trình của CĐT sẽ là tài liệu để các cơ quan điều tra, kiểm toán, thanh tra sử dụng để xem xét việc thực hiện gói thầu theo quy định của pháp luật về đấu thầu.